Jak formalnie odziedziczyć spadek?
W rzeczywistości mamy dwie opcje. Pierwsza - szybsza i nieco droższa uzyskanie aktu poświadczenia dziedziczenia przed notariuszem (jeden dzień), bądź druga opcja - dłuższa (kilka miesięcy) ale tańsza, stwierdzenie nabycia spadku przed Sądem.
Stwierdzenie nabycia spadku bądź akt poświadczenia dziedziczenia, potwierdza nam, że dany spadkobierca uprawniony jest do spadku, uzyskał tytuł, którym może się legitymować gdy np. zechce rozporządzić przedmiotem spadku np. wyrejestrować auto należące do spadkobiercy, sprzedać działkę bądź mieszkanie będące własnością Spadkodawcy.
Notarialne poświadczenie dziedziczenia oraz stwierdzenie nabycia spadku nie może nastąpić przed upływem sześciu miesięcy od otwarcia spadku, chyba że wszyscy znani spadkobiercy złożyli już oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku, wtedy nie musimy czekać i wniosek taki możemy złożyć zaraz po śmierci spadkodawcy. Jeżeli mimo braku złożenia przez wszystkich spadkobierców oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku, będziemy chcieli złożyć do Sądu wniosek o stwierdzenie nabycia spadku, przed upływem sześciu miesięcy od otwarcia spadku, wówczas, koniecznym będzie złożenie takiego oświadczenia w toku postepowania i uiszczeni opłaty sądowej w wysokości 100 zł od oświadczenia każdego ze spadkobierców.
W odróżnieniu jednak do stwierdzenia nabycia spadku, akt poświadczenia dziedziczenia może dotyczyć zarówno dziedziczenia ustawowego, jak i testamentowego, z testamentów szczególnych.
Ważne, aby móc przeprowadzić poświadczenie dziedziczenia przed notariuszem, wszyscy spadkobiercy ustawowi i testamentowi muszą być jednak zgodni co do dziedziczenia, procedury tej nie przeprowadzimy w sytuacji sporu między spadkobiercami.
Koszty
Opłata sądowa za stwierdzenie nabycia spadku to 100 zł + 5 zł za wpis do Rejestru Spadkowego, opłata za poświadczenie dziedziczenia zamyka się średnio w kwocie do 500 zł.
Po uzyskaniu prawomocnego postanowienia sądu lub zarejestrowaniu aktu poświadczenia dziedziczenia, pamiętaj aby dokonać zgłoszenia spadku do urzędu skarbowego. Zgłoszenia dokonujesz na druku SD-Z2 Zgłoszenie spadku na wskazanym druku umożliwia opłacenie podatku od spadków i darowizn jak i zwolnienie grupy zerowej z obowiązku zapłaty wskazanego podatku.
Jeżeli po uzyskaniu tytułu prawnego do spadku (prawomocny wyrok lub akt poświadczenia dziedziczenia), w skład którego wchodzi np. nieruchomość, chcielibyśmy wprowadzić zmianę w księgach wieczystych ujawniając siebie jako nowego właściciela, koniecznym będzie złożenie odpowiedniego wniosku do Sądu i uiszczenie opłaty sądowej w wysokości 150 zł.
Złożenie wniosku o stwierdzenie nabycia spadku
Stwierdzenie nabycia spadku przez sąd spadku następuje na wniosek każdego mającego interes prawny w prawidłowym wykazaniu następstwa po spadkodawcy - art. 1025 § 1 k.c., Wniosek taki należy złożyć do Sądu Rejonowego (wydział cywilny) właściwy dla ostatniego miejsca zwykłego pobytu zmarłego - spadkodawcy (tj. miejsca, w którym zmarły zazwyczaj przebywał i w którym znajdowało się jego główne centrum egzystencji), a jeżeli jego ostatniego miejsca zwykłego pobytu w Polsce nie da się ustalić, sąd miejsca, w którym znajduje się majątek spadkowy lub jego część. W przypadku braku powyższych podstaw sądem spadku jest sąd rejonowy dla m.st. Warszawy.
Co powinien zawierać wniosek o stwierdzenie nabycia spadku?
Wniosek, winien spełniać wymogi określone w art. 511 k.p.c. w zw. z art. 187 k.p.c. tj. powinien wskazywać:
- Adres właściwego sądu, datę oraz miejsce sporządzenia wniosku,
- Dane osobowe wnioskodawcy, takie jak imię i nazwisko, adres zamieszkania oraz numer PESEL (nr PESEL w przypadku uczestników nie jest obligatoryjny do podania),
- Dane dotyczące spadkobierców, ich imiona i nazwiska, adresy zamieszkania,
- Treść - osnowę i uzasadnienie wniosku,
- Załączniki,
- Podpis wnioskodawcy,
- Odpisy wniosku (dla każdego uczestnika).
Do wniosku należy dołączyć m.in.
- dowody uiszczenia opłat,
- odpis skrócony aktu zgonu spadkodawcy,
- odpisy skrócone aktów urodzenia spadkobierców ustawowych - jeżeli osoby te zmieniły nazwisko w związku z zawarciem małżeństwa także odpisy skrócone aktów małżeństwa tych spadkobierców,
- jeżeli spadkodawca miał małżonka - odpis skrócony aktu małżeństwa spadkodawcy,
- jeżeli spadkodawca zostawił testament - oryginał lub odpis testamentu spadkodawcy,
- dokumenty potwierdzające co wchodzi w skład spadku np. akty notarialne bądź odpisy aktualne z ksiąg wieczystych dotyczące nieruchomości należących do spadku.